ćwiczenia ∈ historia filozofii średniowiecznej
- Przedmiot: historia filozofii średniowiecznej ∈ Filozofia (studia I stopnia (licencjackie)), I rok, semestr letni
- ECTS: 4p.
- Wymiar: 45h
- Forma zaliczenia: zaliczenie z oceną
- Prowadzący: o. dr Wojciech Gródek
Treść:
Problematyka poruszana na zajęciach dotyczy dziejów adaptacji filozofii starożytnej przez myślicieli chrześcijańskich, do potrzeb wyjaśniania problemów, jakie niesie ze sobą wiara chrześcijańska.
Zajęcia mają charakter dyskusji prowadzonej na podstawie przygotowanych przez uczestników komentarzy do tekstów poszczególnych myślicieli średniowiecznych.
Zajęcia mają charakter dyskusji prowadzonej na podstawie przygotowanych przez uczestników komentarzy do tekstów poszczególnych myślicieli średniowiecznych.
Program:
Zakres prowadzonych analiz myśli filozofów chrześcijańskich obejmuje okres od Klemensa Aleksandryjskiego do Mikołaja z Kuzy.
Analiza będzie prowadzona w następującej kolejności:
1.Klemens Aleksandryjski – zasadność stosowania filozofii greckiej do wyjaśniania Objawienia. Czy przez filozofię można dojść do wiary?
2.Augustyn – istnienie porządku. Czy porządek istnieje w rzeczywistości, czy też w umyśle człowieka; problem boskiego pochodzenia porządku. Dobro, zło i porządek.
3.Boecjusz – przeznaczenie i wolna wola, osoba i dwie natury w Chrystusie.
4.Jan Szkot Eriugena - natura boga i teofanie.
5.Anzelm – dowody na istnienie i przymioty Boga. Stworzenie z niczego.
6.Teodoryk z Chartres – próba filozoficznej interpretacji sześciu dni stworzenia.
7.Bonawentura – możliwość poznania Boga za pomocą Jego śladu i obrazu. Próba zrozumienia natury Boga.
8.Tomasz z Akwinu – analiza Metafizyki Arystotelesa.
9.Jan Duns Szkot – rozumienie Pierwszej Zasady za pomocą porządku istotowego.
10.Wilhelm Ockham – znaczenie 'terminu' dla rozumienia rzeczywistości.
11.Mikołaj z Kuzy – próba zastosowania pojęć matematycznych do zrozumienia natury Boga.
Analiza będzie prowadzona w następującej kolejności:
1.Klemens Aleksandryjski – zasadność stosowania filozofii greckiej do wyjaśniania Objawienia. Czy przez filozofię można dojść do wiary?
2.Augustyn – istnienie porządku. Czy porządek istnieje w rzeczywistości, czy też w umyśle człowieka; problem boskiego pochodzenia porządku. Dobro, zło i porządek.
3.Boecjusz – przeznaczenie i wolna wola, osoba i dwie natury w Chrystusie.
4.Jan Szkot Eriugena - natura boga i teofanie.
5.Anzelm – dowody na istnienie i przymioty Boga. Stworzenie z niczego.
6.Teodoryk z Chartres – próba filozoficznej interpretacji sześciu dni stworzenia.
7.Bonawentura – możliwość poznania Boga za pomocą Jego śladu i obrazu. Próba zrozumienia natury Boga.
8.Tomasz z Akwinu – analiza Metafizyki Arystotelesa.
9.Jan Duns Szkot – rozumienie Pierwszej Zasady za pomocą porządku istotowego.
10.Wilhelm Ockham – znaczenie 'terminu' dla rozumienia rzeczywistości.
11.Mikołaj z Kuzy – próba zastosowania pojęć matematycznych do zrozumienia natury Boga.
Cel Dydaktyczny:
Po ukończeniu kursu student będzie posiadał znajomość problematyki poruszanej przez filozofów średniowiecznych.
Uczestnik zajęć ma również poznać kompetencje i granice rozumu ludzkiego wobec Objawienia, co pozwoli mu na właściwe rozróżnienie tego, co należy do przestrzeni wiary, a co do obszaru rozumu.
Uczestnik zajęć ma również poznać kompetencje i granice rozumu ludzkiego wobec Objawienia, co pozwoli mu na właściwe rozróżnienie tego, co należy do przestrzeni wiary, a co do obszaru rozumu.
Lista Lektur:
Wymagane teksty:Anzelm z Canterbury, Monologion, rozdz. 1–14, [w:] Monologion. Proslogion, tłum. T. Włodarczyk, Warszawa 1992, s. 13–38.
Augustyn, O porządku, ks. I, tłum. J. Modrzejewski, [w:] Dialogi filozoficzne, Kraków 1999, s. 155–182.
Boecjusz, O osobie i dwóch naturach, [w:] Pisma Ojców Kościoła, t. 5, Poznań 1926, s. 223–249.
Boecjusz, O pociechach filozofii, ks. V, [w:] Pisma Ojców Kościoła, t. 5, Poznań 1926, s. 141–163.
Bonawentura, Droga duszy do Boga, tłum. O. C. S. Napiórkowski OFMConv., [w:] Antologia mistyków, t. 1, s. 170–188.
Jan Szkot Eriugena, Periphyseon, ks. I, tłum. A. Kijewska, Kęty 2009, s. 58-101.
Jan Duns Szkot, Traktat o Pierwszej Zasadzie, rozdz. 1–3, tłum T. Włodarczyk, PWN 1988, s. 3–48.
Klemens Aleksandryjski, Kobierce, t. 1, tłum. J. Niemirska-Pliszczyńska, Warszawa 1994, s. 1–41.
Mikołaj z Kuzy, O oświeconej niewiedzy, ks. I, tłum. I. Kania, Kraków 1997, s. 45–111.
Teodoryk z Chartres, Traktat o dziełach sześciu dni, tłum. Stanisław Bafia, Kraków 2006, s. 71–125.
Tomasz z Akwinu, O bycie i istocie, KUL 1981, s. 9–46.
Wilhelm Ockham, Suma logiczna, ks. I, s. 11–27.
Krótka bibliografia pomocnicza:
Beierwaltes W., Platonizm w chrześcijaństwie, tłum. P. Domański, Kęty 2003.
Böhner Ph., Gilson E., Historia filozofii chrześcijańskiej od Justyna do Mikołaja Kuzańczyka, tłum. S. Stomma, Warszawa 1962.
Copleston F., Historia filozofii, t. 2 i 3, tłum. S. Zalewski, Warszawa 2000.
Evans G. R., Filozofia i teologia w średniowieczu, tłum. J. Kiełbasa, Kraków 1996.
Gilson E., Historia filozofii chrześcijańskiej w wiekach średnich, tłum. S. Zalewski, Warszawa 1966.
Pomian K., Przeszłość jako przedmiot wiary. Historia i filozofia w myśli średniowiecznej, Warszawa 1998.
Wilczek F., Ontologiczne podstawy dowodów na istnienie Boga według Tomasza z Akwinu i Dunsa Szkota, Warszawa 1958.
Plan zajęć studiów podyplomowych
Plan zajęć podyplomowych studiów z filozofii i etyki (semestr drugi)
ROZKŁAD ZAJĘĆ
dyzury kierowników specjalności
NOWE SPECJALNOŚCI NA STUDIACH MAGISTERSKICH
STUDY IN ENGLISH
W roku akad. 2010/2011 Wydział Filozoficzny oferuje wykłady prowadzone w języku angielskim!